Grensverleggende Artistieke Praktijken

In het lectoraat Grensverleggende Artistieke Praktijken (2022-2026) is onderzocht hoe kunstenaars en ontwerpers gelijkwaardig kunnen samenwerken met mensen uit andere, niet-artistieke domeinen. Met transdisciplinair onderzoek en onderwijs werd gewerkt aan methodes om creatieve makers voor te bereiden op hun nieuwe rol in de maatschappij. Het lectoraat is geleid door lector Nirav Christophe.

Tools voor de hybride maakpraktijk

In het lectoraat is onderzocht hoe je co-creatie domeinoverstijgend en voor alle deelnemers gelijkwaardig kunt maken. Met als doel om aan de hand van dit onderzoek tools, methodes en werkwijzen te ontwikkelen waar jonge kunstenaars en ontwerpers wat aan hebben in hun maakpraktijk, die steeds meer hybride wordt. Door in diverse contexten met partners uit verschillende domeinen te leren samenwerken, kunnen de kunsten een wezenlijke bijdrage leveren aan de aanpak van grotere maatschappelijke opgaves.

Transdisciplinaire co-creatie

Na de afsluiting van het lectoraat Performatieve Maakprocessen scherpte lector Nirav Christophe in dit lectoraat de focus aan op transdisciplinaire co-creatie. Grenzen van transdisciplinaire co-creatie worden verder verkend. Hiernaast zijn de kernconcepten van het lectoraat: meerstemmigheid en artistiek onderzoek.

Thematische onderzoeksgroepen van zo’n twintig docent-onderzoekers van verschillende HKU academies werkten hiervoor samen. Vijf daarvan voerden hun praktijkonderzoek uit in de vorm van een promotieonderzoek (PD/PhD).

Er zijn in het lectoraat ook onderzoeksstages ingericht voor studenten van verschillende academies. En research lounges georganiseerd waarvoor nadrukkelijk ook studenten en docenten die nog niet bij het lectoraat betrokken zijn werden uitgenodigd.

Het lectoraat was er voor iedereen die op HKU leert en werkt. Alle ervaringen zijn uiteindelijk gebruikt om het kunstonderwijs beter af te stemmen op de praktijk waar HKU-alumni in terechtkomen.

Project uitgelicht: In Search of Stories

In het project In Search of Stories werd in samenwerking met UMC Amsterdam onderzocht hoe het ervaren en maken van kunst ondersteuning kan bieden in de laatste levensfase van mensen die terminaal ziek zijn. Negen kunstenaars/onderzoekers werden begeleid en getraind om in co-creatie met vier geestelijk verzorgers en drieëntwintig terminale patiënten een kunstwerk te maken. Voor zowel de patiënten als de kunstenaars en onderzoekers leverde dat veel op, zoals een nieuwe vorm van ondersteuning bij het omgaan met een ongeneeslijke ziekte, de artistieke verbeelding van een lastig thema én de ontwikkeling van nieuwe trainingsmethodes voor transdisciplinaire co-creatie.

Na de afsluitende expositie die in het ziekenhuis te zien was, is er binnen het lectoraat doorgewerkt aan een publicatie die het traject vastlegt en de betekenis ervan interpreteert voor het vakgebied en het onderwijs: WELLICHT.

Drie onderzoeksgroepen

Het lectoraat kende drie thematische onderzoeksgroepen, die ieder onderzochten hoe bepaalde artistieke werkvelden en contexten steeds verder hun grenzen verleggen:

  • Expanding Scenography
  • Expanding Voices
  • Expanding Dissemination

Over het lectoraat

  • Nirav Christophe, lector.
    Henny Dörr, senior onderzoeker.
    Marjolijn van den Berg, coördinator onderzoeksgebieden.

  • 2022-2026

  • Het lectoraat Grensverleggende Artistieke Praktijken richtte zich op transdisciplinaire samenwerkingen. Dit betekent dat onderzoeksprojecten in samenwerking werden gedaan met partners uit de praktijk en uit andere domeinen.

    PRIKKEL: Schweigman&, Buitenplaats Doornburgh, HKU en UMC Utrecht.

    In Search of Stories: University Medical Centre Amsterdam, Maastricht University Medical Centre, Amsta, Spaarne Gasthuis Haarlem, Radboud University Nijmegen, HKU Utrecht University of the Arts, KWF Kanker Bestrijding, Stichting voor Patiënten met Kanker aan het Spijsverteringskanaal.

    Robotstories | Expanding Narratives: Wintertuin, Vrije Universiteit, ArtEZ, Vitalis WoonZorgGroep en AxionContinu.

    Performing Working: Philippine Hoegen, Avans lectoraat Cultural and Creative Industries, UMCU, Marres, Huis voor Hedendaagse Cultuur.

  • Vanuit HKU verschijnen regelmatig boeken en andere publicaties. Deze kun je terugvinden in onze HKU Publicatiedatabase en onder HKU Press. Met onze publicaties willen we een brug vormen tussen onderzoek, onderwijs en werkveld. Afgelopen jaar kwam onder andere uit: Superhero or Design Zero, Denk je dat de robot eenzaam is ’s nachts en Een informele handleiding voor ziekte.

  • Aina Roca
    André Aguedes
    Anne Leijdekkers
    Ariane Trümper
    Carli Coenen
    Daniela Moosmann
    Henny Dörr
    Jorrit Thijn
    Lies Wijnterp
    Lisa Tiersma
    Marieke Folkers
    Marieke Vriend
    Marjolijn van den Berg
    Marloeke van der Vlugt
    Martijn de Rijk
    Nina Goedegebure
    Ninke Overbeek
    Nirav Christophe
    Nynke Winkler Prins
    Philippine Hoegen
    Tjallien Walma van der molen
    Trudy Hekman
    Vinny Jones
    Yiling Hung

  • Caspar Nieuwenhuis
    Mir Wermuth
    Milona Reigman
    Emilly Huurdeman
    Marcel Cobussen