HKU

Jorinde studeert klassiek viool aan HKU Utrechts Conservatorium. Ze doet mee aan klassieke concoursen, maar speelt ook vaak samen met een dj in een club. Zoveel mogelijk mensen meenemen in de wereld van de viool, dat is haar missie.

Over HKU Utrechts Conservatorium

Hoe ik het zie is mijn klassieke training de basis. Je leert bijvoorbeeld hoe je de juiste klank naar voren moet brengen, die bij een bepaalde emotie past. Dat kan ik weer gebruiken bij de andere dingen die ik wil doen; als ik bijvoorbeeld met een band of in een andere muziekstijl speel. Het is niet langer zo dat dat standaardbeeld van klassiek violist op een podium het enige is wat je met deze opleiding kunt doen. Ze staan hier voor vanalles open. Het is natuurlijk ook crisis geweest, veel banen zijn weggevallen. Dus ze vinden het juist goed als je all-rounder wordt, want dan ben je breder inzetbaar.

Wat ik vóór deze opleiding kende van concoursen enzo, was toch vaak een sfeertje van concurrentie. Hier zijn we niet tegen elkaar; we zijn mét elkaar en we willen elkaar steunen. Dat zegt iedereen die hier voor het eerst komt, het is echt opvallend. Er is natuurlijk wel ambitie. En liefde vooral, heel veel liefde voor het vak en voor muziek. Het komt denk ik ook doordat je hier de ruimte krijgt om jezelf als muzikant te ontwikkelen. Iedereen komt daarbij op iets anders uit, wil zijn eigen kant op. Niet iedereen streeft hetzelfde plaatje na waar maar drie plekken voor zijn. Dus dan is de concurrentie ook minder.

Over een complete muzikant zijn

Het clichébeeld is dat het trapsgewijs afloopt. Je wilt solist worden; lukt dat niet, dan ga je kamermuziek maken. Lukt dat ook niet, dan ga je bij een goed orkest... en als dát niet lukt word je vioolleraar. [lacht] Ik zie dat heel anders, ik zie mezelf als een all-roundmuzikant. Ik zal ook lesgeven, ik wil allerlei verschillende dingen doen. Viool spelen is natuurlijk een uiting van jezelf, ik merk dat ik er gelukkig van word. En ik weet hoe leuk ik mijn eigen lessen heb gevonden en wat die me hebben gebracht. Dus als ik dat op een ander kan overbrengen, is dat ook een soort van uiting.

Je probeert te begrijpen wat een componist met een stuk bedoelt. Bijvoorbeeld, is het een heel dromerige sfeer, een verdrietige sfeer? Je voelt dan die emotie in jezelf, daardoor kom je in een soort hogere wereld terecht. Muziek zorgt ervoor dat je even uit het gewone leven verdwijnt. Als muzikant weet je dat je het goed doet als mensen tegen je zeggen dat ze echt even weg zijn geweest, met jou mee, die wereld in.

Dat van die hogere wereld heb ik trouwens niet alleen bij klassieke stukken, maar ook bij moderne muziek. Ik treed ook vaak in een club op met een dj. Goede muziek is goede muziek. Op school is ons eigen repertoire wel beperkt tot klassieke muziek, maar je mag je wel met de afdelingen Jazz & Pop en Musician 3.0 mengen, daar laten ze je vrij in. Je ontwikkelt je tot een complete muzikant, niet alleen tot een uitvoerder van goed vioolspel.

Over de uitdagingen van de studie

Ze zeggen vaak 'je hobby wordt je werk'. Je moet echt uren gaan maken. Je kunt af en toe wel even rustiger aandoen, maar het is wel goed om elke dag te spelen. Vóór het Conservatorium is viool spelen, of datgene waar je goed in bent, nog heel ongedwongen. Je bent goed in iets, en dat is gewoon leuk zonder dat er druk achter zit. Wat bij mij dit eerste jaar gebeurde, is dat ik merkte dat ik het ineens veel enger vond om bijvoorbeeld op te treden. En dat ik heel kritisch naar mezelf ging kijken, want ik was nu echt een violist aan het worden. Dus het wordt serieus, er komt een soort 'moeten' achter. Daardoor werd het echt enger.

Hoe heb ik dat opgelost? Nou – je moet eigenlijk weer teruggaan naar het begin, naar je oorspronkelijke plezier en motivatie. Je mag ervan genieten. Eigenlijk dat je heel dicht bij die pure, kinderlijke motivatie blijft van 'dit wil ik gewoon'. Als je dat verliest, dan gaat de lol eraf en ben je alleen maar in een soort negatieve stress-toestand dingen aan het doen. Dat moet je voorkomen, maar daar helpen ze je ook bij. Ik heb bijvoorbeeld laatst nog een seminar Mindfulness gehad.

Over wereldjes mixen en mensen raken

Klassieke muziek is een wereldje, je zal niet snel op Lowlands staan ofzo. Met een band of elektronische muziek zou dat wel kunnen – daarom doe ik het ook, eigenlijk. Want ik ga zelf ook naar festivals en ik ga ook uit, dus ik ging nadenken: hoe kan ik die werelden nou mixen?

De dj waarmee ik werk draait plaatjes, grote hits of house. Ik verzin daar wat bij, of ik ga erop improviseren. Een viool heeft een heel apart geluid, het komt dicht bij de vibraties van een stem. Daardoor worden mensen wel vaak geraakt...ook in een disco, ja. [lacht] Omdat je een melodische lijn bovenop de beat legt. Je voelt een soort emotie terugkomen van de zaal.

Iemand zei ooit 'ik kan zo in slaap vallen als jij aan het spelen bent'. Dat lijkt geen aanbeveling, maar dat is het wel. Als een student voorspeelt en nog niet zo ver is in een stuk, hoor je dat diegene alleen maar bezig is met de noten. Je hoort de inspanning. Het idee of de sfeer van de muziek kun je pas overbrengen als je niet meer op dat niveau zit dat je ervoor moet werken. Als je het in je vingers hebt en je kunt het technische gedeelte loslaten en genieten, dan hoor je dat als publiek. Dan ontspan je. Dus dat iemand erbij in slaap kan vallen...als je het zo bekijkt is dat echt wel een groot compliment.

Over later en ambitie

Muziek is mijn passie; nu moet ik die passie nog omzetten in werk en bedenken hoe ik er geld mee kan verdienen. Je hoeft het natuurlijk niet allemaal nu al te weten, maar het is wel handig om er vast over na te denken. Elke dinsdag hebben we een seminar waar mensen komen spreken die al in het vak zitten en hun ervaringen delen. Die zeggen: Je moet al tijdens je studie beginnen met naam maken, een netwerk opbouwen. Je moet ook zelf erop uit. Ik ben naar die club gegaan en heb gevraagd 'eh...vinden jullie dat leuk, een dj met een violist?' [lacht] Voor mij gaan die ontwikkelingen samen op; dat het nadenken over hoe je je profileert naar buiten toe, een onderdeel is van je ontwikkeling als muzikant.

Later zou ik mezelf graag zien als een eigen...een eigen product. Een brand ja, precies. [lacht] Wat mij typeert is dat ik heel sterk de muziek aan andere mensen wil overbrengen. Ik vind het leuk om iedereen te bereiken. Ik wil dat de mensen die helemaal niks van muziek afweten, ook geraakt worden. Kan ik dat doen door met een band of in een club te spelen, dan doe ik dat. Het overbrengen – dat is het allerbelangrijkste.


Interview voor HKU 24/7 2015