HKU

Het lectoraat Performatieve Maakprocessen onderzoekt maakprocessen in alle kunsten met een performatief karakter. Doel van dit onderzoek is om creatieve processen in en buiten de kunsten te versnellen, versoepelen en vernieuwen.

Er bestaat een sterk groeiende behoefte aan het vertellen van verhalen met behulp van verschillende disciplines, media en platforms. Kunsten met een performatief karakter zoals theater, muziek en performance, hebben een grote expertise precies op dit gebied. Het onderzoek van het lectoraat Performatieve Maakprocessen speelt in op de actuele situatie waarin oude performatieve praktijken vervangen worden door nieuwe vormen, waarin de grenzen tussen disciplines, media en platforms niet langer bepalend zijn.

Nieuwsbrief

Het lectoraat brengt drie tot vier keer per jaar een digitale nieuwsbrief uit. Hier kun je je inschrijven als je op de hoogte wilt blijven van de onderzoeken en activiteiten van het lectoraat.

Publicaties

Het lectoraat geeft in samenwerking met uitgeverij International Theatre & Film Books in Amsterdam publicaties uit op het gebied van performatieve maakprocessen, artistiek onderzoek en creativiteit. Daarnaast worden artikelen en cahiers gepubliceerd en verzorgen de verschillende onderzoekers regelmatig paperpresentaties op congressen en conferenties.

Lees verder

Workshops Scriptopstellingen

Het lectoraat Performatieve Maakprocessen biedt i.s.m. Buro Boutellier als eerste in Nederland workshops Scriptopstellingen aan.
Lees er meer over in deze flyer.

Volgende workshop is:
- donderdag 5 oktober 2018 van 18.30-22.00 uur
Mail Marieke Nooren om je in te schrijven.

Doel lectoraat

Het lectoraat streeft ernaar bij te dragen aan het laten ontstaan van nieuwe performatieve praktijken en processen die passen bij hybride en meerstemmige kunstenaars. Doel van het onderzoek is om creatieve processen in en buiten de kunsten te versnellen, versoepelen en vernieuwen door middel van het onderzoek naar performatieve maakprocessen.

Performativiteit wordt daarbij gezien als actie, als iets dat gedaan wordt eerder dan als iets wat gezien wordt. Hierdoor ligt er in het onderzoek meer nadruk op maak- en ontwerpprocessen dan op artistieke producten en receptie. Wij zien performativiteit als een dynamisch dialogisch proces. Toeschouwer, context en technologie worden hierin beschouwd als medemakers. In een eindeloze beweging verschijnen en verdwijnen betekenissen en identiteiten.

De focus die het lectoraat legt op maakprocessen sluit goed aan op het hedendaagse discours in de creatieve industrie, waarin procesinnovatie - het creëren van ervaringen en het ontwerpen van gedrag - een steeds groter belang krijgt.
Ook binnen het debat van het ‘onderzoek naar de kunsten’ is er in toenemende mate aandacht voor maakprocessen. De kunstenaar zondert zich niet langer af voor zijn kunstproduct maar is een samensteller van ‘situaties’, het kunstwerk is nooit af maar is een ‘project in wording’ en de toeschouwer is nu meer en meer een ‘participant’ of ‘gebruiker’.
De focus op maakprocessen betekent in de visie van de HKU een versterking van technologische innovatie, interdisciplinariteit en ondernemerschap.

Onderzoeksprogramma

Het lectoraat voert onderzoek uit langs drie onderzoekslijnen:
• Mixed Reality
• New Narratives
• Co-creation
Deze onderzoekslijnen zijn rechtstreeks afgeleid uit vragen die vanuit het werkveld worden gesteld. Deze vragen gaan over de omgang met nieuwe virtuele realiteiten in directe relatie met een fysieke ‘live’-ervaring, over transmediaal vertellen, en over het proces van co-creatie waarmee vandaag de dag vrijwel elke performatief kunstenaar te maken heeft.
Partners uit het werkveld waar het lectoraat mee werkt of gewerkt heeft zijn o.a. multimedia collectief PIPS:lab, film- en documentairemaakster Maartje Nevejan, Stichting Operamakers en het Wilhemina Kinderziekenhuis.

Onderzoeksomgeving

Het lectoraat Performatieve Maakprocessen richt zich op het (door)ontwikkelen van ‘omgevingen’. Een onderzoeksomgeving is een mentaliteit waarin studenten en docenten voortdurend worden gestimuleerd om hun creatieve en didactische praktijk met onderzoek en theorie te verbinden; een klimaat waarin onderwijs, werkveld en buitenwereld voortdurend kunnen experimenteren en reflecteren, waarin het ene onderzoek het andere kan bevruchten, zodat kennisculminatie en kenniscirculatie kan ontstaan.
Om een dergelijk klimaat te ontwikkelen is ook een fysieke onderzoeksomgeving nodig. Vanuit die gedachte werkte het lectoraat nauw samen met het HKU Media and Performance Laboratory (MAPLAB) opgericht en ontwikkeld door Joris Weijdom.
Wij zien het lectoraat als een onderzoeksomgeving, een ‘onderzoekshuis’, waarin studentenproject, onderzoekstraject, experiment, deskundigheidsbevordering, theorievorming, en didactische toepassing allemaal tegelijk en vervlochten met elkaar kunnen plaatsvinden.

Lector Nirav Christophe

Nirav Christophe is schrijver, theaterwetenschapper en procesbegeleider. Hij is gespecialiseerd in de pedagogie van dramaschrijven, hetgeen ook zijn PhD-focus is. Vanaf 2006 is hij lector aan HKU; eerst bij het lectoraat Theatrale Maakprocessen en sinds 2014 bij Performatieve Maakprocessen.

Lees verder

Don't forget you are many

Het lectoraat is gelanceerd op 28 januari 2015 met een meerstemming festival Formidable | Fort Minable en de openbare les ‘Don’t forget you’re many’:

Onderzoekers

Aan het lectoraat zijn de volgende onderzoekers verbonden:
•    Nirav Christophe (lector)
•    Henny Dörr (kernteam)
•    Joris Weijdom (kernteam)
•    Falk Hübner (kernteam)

•    Debbie Straver (kernteam en coördinatie)

•    Marieke Nooren (kernteam en coördinatie)

•    Kaisu Koski

•    Marloeke van der Vlugt

•    Daniela Moosmann•    onderzoekers vanuit HKU Utrechts Conservatorium

•    onderzoekers vanuit HKU Theater

•    onderzoekers vanuit HKU Muziek en Technologie