HKU

Klinkende Pleinen is een langlopend onderzoeksproject met een externe opdrachtgever, waarbij verschillende HKU schools betrokken zijn. Studenten van verschillende opleidingen werken samen en worden op verschillende manieren en momenten ingeschakeld voor het project.

Onderzoek

Wanneer je onderzoekt hoe een bepaalde soundscape werkt, dan blijkt er sprake te zijn van een complex adaptief systeem, waarin verschillende personen tegelijkertijd ieder een eigen soundscape ervaren. Hoe deze klinkt wordt onder andere bepaald door waar ze zich bevinden en wat er op de plek nog meer gebeurt. In het project Klinkende Pleinen wordt onderzocht hoe deze complexe systemen werken, en wat mogelijke principes zijn die een rol spelen in het ontwerpen van soundscapes.


In samenwerking met stedenbouwkundig bureau STIPO en de Rijksuniversiteit Groningen werd in opeenvolgende stappen stilgestaan bij het geluid in de stad: waaruit bestaat dit? Wat speelt hierin een rol? Wat is er nodig om de akoestiek te kunnen ontwerpen? Welke disciplines komen hierbij kijken? Wat zijn good en bad practices? In de loop van verschillende deelprojecten wordt de focus van het onderzoek steeds duidelijker. Daarnaast zorgen de verzamelde resultaten voor kennis van de ontwerp-parameters én hun mogelijke toepassingen.

Weesperplein

Begin 2014 is een eerste deelproject afgerond waarin studenten de beschikbare kennis hebben vertaald naar een interactief digitaal model van het Weesperplein in Amsterdam. In dit model kunnen ontwerpers uit andere disciplines het plein inrichten en vervolgens de akoestische consequenties gelijk ervaren door erin „rond te lopen”. De praktische toepassingsmogelijkheden van het model blijken zo groot te zijn, dat de studenten overwegen een bedrijf op te zetten.

Daarnaast zijn de soundscapes van een aantal pleinen verspreid over Nederland geïnventariseerd op good en bad practice. Hierbij is met name een aantal onderzoeksmethoden onderzocht op hun bruikbaarheid voor het ontwerpen van de soundscape. In de laatste versie werden binaurale geluidsopnames gecombineerd met GoPro video registratie en spectrale en geluidsniveau metingen.

App

In het laatste deelproject (2014-2015) is een prototype van een analysetool voor soundscapes ontwikkeld. De input vindt plaats door een groot aantal gebruikers die met een iPhone app een opname maken van de soundscape van een locatie en daarnaast een vragenlijst invullen. De resultaten worden via de app geüpload naar een server. Op de server wordt de audio opname in een neuraal netwerk geanalyseerd en deze analyse wordt gekoppeld aan de uitkomsten van de vragenlijst. De gecombineerde output wordt geanalyseerd door middel van het Affect model van Russell (1980). Het neurale netwerk doet een uitspraak over de geschiktheid van de soundscape met betrekking tot het doel van het verblijf op de locatie. De software is uitstekend (modulair) geprogrammeerd en zeker uit te breiden in volgende deelprojecten.