HKU

Hoe werk je als componist effectief samen met een choreograaf of met een game-designer? Hoe onderzoek je de functie en waarde van het geluid van een stofzuiger voor de consument? En hoe kun je muziekontwerpprocessen gebruiken in muziekeducatie?

Dit is een greep uit de onderzoeksvragen van het HKU-onderzoeksprogramma Muziekontwerp. Het gaat daarbij om het onderzoeken van processen die nodig zijn bij het ontwerpen van muziek of geluid.
Het onderzoeksprogramma Muziekontwerp valt onder het lectoraat Performatieve Maakprocessen.

Factoren

Wie muziek, klank of geluid ontwerpt, moet rekening houden met veel factoren. Denk bijvoorbeeld aan de culturele setting waarin muziek of geluid wordt gemaakt, het beoogde gebruik van muziek, de kenmerken van luisteraars of gebruikers, de processen en de technologie die worden ingezet bij het ontwerp en de karakteristiek van de geluiddragers of instrumenten. HKU wil muziekontwerpers bewust maken van de invloed en noodzaak van deze factoren en hen leren daar bewust mee om te gaan.

Muziekontwerp als onderzoeksprogramma

Het onderzoeksprogramma Muziekontwerp onderzoekt de verschillende maakprocessen bij muziekontwerp in de meest brede zin van het woord: het componeren van een muziekstuk maar ook het ontwerpen van klanken en geluiden. We verzamelen specifieke kennis over muziekontwerp, de daarbij horende processen en de manieren waarop we die kunnen overdragen binnen het gehele werkveld, bijvoorbeeld in muziekonderwijs.


Daarnaast ontwikkelen we interactieve en innovatieve toepassingen van muziekontwerp en helpen anderen daarbij, voor onder andere de (gaming)industrie, de gezondheidszorg, het onderwijs. Dit alles is samen te vatten in een drietal hoofdthema’s: Het muziekontwerpproces centraal, Muziekontwerp en interactie, Muziekontwerp en overdracht.

Muziekontwerpprocessen

Films, animaties, muziek en games komen allen tot stand via unieke creatieve processen waarin ontwerpers en vormgevers uit verschillende disciplines met elkaar samenwerken. Deze ontwerpprocessen verschillen per vakgebied en domein. Binnen dit thema staat het geheel van deze unieke methoden, strategieën, processen, samenwerkingsvormen en gebruik van technologie in zowel monodisciplinaire als multidisciplinaire verbanden centraal.


Omdat het vakgebied van muziektechnologie voortdurend in ontwikkeling is, verkennen we geregeld nieuwe contexten. Met behulp van kennis over de bijbehorende ontwerpprocessen kunnen muziekontwerpers worden opgeleid om binnen deze contexten te opereren.


Lees de resultaten van dit programma.

Muziekontwerp en interactie

Muziek en geluid kunnen worden ontworpen voor interactief gebruik. In het project Klinken­de Pleinen wordt bijvoorbeeld onderzocht hoe geluid op een plein zich gaat gedragen als je daar bepaalde objecten op plaatst. Daarmee kun je bewust de auditieve en ruimtelijke be­leving van een plein veranderen. In een ander project wordt in een audiovisuele behandel­ruimte onderzocht welke invloed klank en beeld hebben op het gedrag van autistische kinderen.


Om te kunnen experimenteren met interactieve ontwerpprocessen heeft HKU een specifiek op interactie gericht laboratorium ontwikkeld, het Sonic Interaction Lab (SiLab), dat zowel door onderzoekers als studenten kan worden gebruikt.


Lees de resultaten van dit programma.

Muziekontwerp en overdracht

Muziekontwerpprocessen worden ook ingezet voor educatieve doelen. Zo worden aan de HKU ontwikkelde digitale ontwerpproducten zoals www.ikcomponeer.nl en Luisterminuut, ingezet voor muziekeducatie. In Tanzania en Zambia leren studenten hoe ze met behulp van digitale technologie traditionele muziekpatronen en klanken kunnen inzetten om eigentijdse hip hop of trance te produceren. Op deze manier krijgen historische culturele waarden een tweede leven.


Lees de resultaten van dit programma.

International Computer Music Conference 2016

De school HKU Muziek en Technologie (waar het onderzoeksprogramma Muziekontwerp is ondergebracht) heeft in september 2016 samen met Gaudeamus Muziekweek de ICMC-conferentie georganiseerd. ICMC staat voor International Computer Music Conference en het programma bevatte behalve installaties, lezingen, papers, panels en workshops verschillende bijzondere concerten.


Lees hier de terugblik op het evenement, bekijk hier nog eens het programmaboek (PDF) en hier de 'proceedings' (PDF).